Wat doet Pathologie?

De afdeling Pathologie is gespecialiseerd in het onderzoek naar ziekten, maar geeft daarnaast ook voorlichting en onderwijs en doet wetenschappelijk onderzoek. Onze activiteiten zijn:



Celonderzoek

Celonderzoek noemen we ook wel cytologisch onderzoek. Bij dit onderzoek bekijken we groepen en losse cellen. Een bekend voorbeeld hiervan is het onderzoek van het baarmoederhalsuitstrijkje. Dit celonderzoek doen we ca. 17.000 keer per jaar.

Daarnaast wordt ook ander celmateriaal onderzocht, zoals cellen uit:

  • puncties;
  • lichaamsvochten, bijvoorbeeld buikvocht, bloed of urine;
  • borstelpreparaten, dit zijn cellen die afkomstig zijn van uw long. Ze worden verkregen via een kijkoperatie.

Dit algemene celonderzoek doen we ca. 6.500 keer per jaar.

Weefselonderzoek

Weefselonderzoek noemen we ook wel histologisch onderzoek. Per jaar krijgt het laboratorium histologie ca. 25.000 inzendingen van weefsel binnen. Dit kunnen kleine stukjes weefsel zijn, bijvoorbeeld cellen uit uw huid, darm of lever die bij u zijn weggenomen met een inwendig onderzoek. Maar het kan ook gaan om een groter stuk weefsel, dat uw arts bij een operatie heeft weggehaald.

Al deze weefsels worden bewerkt voordat we ze onderzoeken. Na de eerste microscopische beoordeling kan de patholoog besluiten tot aanvullend immunologisch onderzoek waardoor de diagnose meer nauwkeurig kan worden gesteld en eventuele behandelmogelijkheden nader worden onderzocht (ca. 4.500 keer per jaar).

Naast dit reguliere weefselonderzoek doet het laboratorium spoedonderzoek. Dit gebeurt een paar honderd keer per jaar. Spoedonderzoek gebeurt tijdens operaties, zodat de chirurg meer informatie krijgt over uw aandoening. De chirurg kan uw operatie dan aanpassen.

De laatste tien jaar is het aantal weefselonderzoeken hard gegroeid: van 18.000 naar 25.000 per jaar. Dit heeft te maken met de dubbele vergrijzing. Ook worden de inzendingen complexer, door de functie van de Isala klinieken als topklinisch ziekenhuis.

Punctie op afspraak

De afdeling Pathologie heeft een speciaal punctiespreekuur. Hier kunt u op afspraak een punctie laten afnemen als u een voelbare zwelling of knobbel hebt, waarover u vlug meer wilt weten. Voor het punctiespreekuur hebt u een verwijzing nodig van uw huisarts.

Meer informatie
Meer weten over het laten afnemen van een punctie? Zie Punctie.

Let op: Neem het punctieformulier mee. Dit krijgt u van uw huisarts.

Obductie onderzoek

Obductie noemen we ook wel postmortaal onderzoek, sectie, autopsie of lijkschouwing. Het betekent dat een patholoog het lichaam onderzoekt van een overleden persoon. Hierbij worden alle inwendige organen grondig onderzocht. Ook worden er kleine stukjes weefsel afgenomen voor onderzoek.

Obductie onderzoek doen we alleen met toestemming van nabestaanden. Nabestaanden kunnen ook voorwaarden stellen aan het onderzoek. Het onderzoek gebeurt op verzoek van een specialist of, heel soms, de huisarts.

Waarom obductie onderzoek?
Door dit onderzoek kunnen we:

  • Meer te weten komen over de laatste levensfase van een patiënt. Wat is er precies met de patiënt gebeurd, wat is de doodsoorzaak?
  • Controleren of een medische behandeling juist is geweest. Dit is belangrijk voor patiënten met een vergelijkbare aandoening.
  • Vaststellen of een ziekte erfelijk of besmettelijk is. Dit is belangrijk voor familie en nabestaanden van de patiënt.
  • Ziekten beter leren kennen. Postmortaal onderzoek levert veel kennis op over ziekten. Het is erg belangrijk voor de wetenschap.

Meer informatie
Meer weten over obductie onderzoek? Download de folder 'Obductie' voor nabestaanden.

Secretariaat

De afdeling Pathologie communiceert de uitslagen van onderzoeken met huisartsen en specialisten. Die communicatie loopt via het secretariaat. Het secretariaat verwerkt alle uitslagen in een landelijke database. (Huis)artsen kunnen de uitslagen via de computer bekijken.

Daarnaast ondersteunt het secretariaat het contact tussen (huis)artsen en pathologen. En het biedt ondersteuning aan de specialisten en management van de afdeling Pathologie. Het secretariaat bereidt bijvoorbeeld de patiëntenbesprekingen voor en het verwerkt de uitkomsten hiervan.

Patiëntenbesprekingen

Onze pathologen bespreken de uitslagen van onderzoeken met de medisch specialisten van de Isala klinieken. Met name als uw ziekte bijzonder is, overleggen we met uw specialist. Door onze kennis te bundelen, komen we tot meer zekerheid in de diagnose. Naast intern overleg zijn er ook regionale en landelijke besprekingen.

Bij de besprekingen zijn medisch specialisten en pathologen in opleiding aanwezig. Hierdoor vergroten wij onze kennis.

Voorlichting en onderwijs

De afdeling Pathologie verzorgt voorlichting en onderwijs voor:

  • analisten;
  • stagiaires;
  • medisch specialisten;
  • arts-assistenten;
  • co-assistenten.

Ook bieden we de B-opleiding Pathologie aan, in samenwerking met UMC Groningen.

Samenwerking KCL

De afdeling Pathologie gebruikt diverse onderzoekstechnieken om tot de beste diagnoses te komen. Voor enkele aanvullende technieken werken we samen met het Klinisch Chemisch Laboratorium (KCL). Het gaat dan om de technieken:

  • flowcytometrie;
  • moleculair biologisch onderzoek.

Wat is flowcytometrie?
Flowcytometrie is een onderzoekstechniek op celniveau waarbij iedere cel afzonderlijk getypeerd kan worden.
Met flowcytometrie kunnen we de zekerheid van onze diagnoses verhogen. Bijvoorbeeld voor lymfklierkanker.

Wat is moleculair biologisch onderzoek?
Moleculair biologisch onderzoek gebeurt op DNA-niveau. Met dit onderzoek kunnen we in cellen hele kleine deeltjes erfelijk materiaal aantonen en onderzoeken.

Op die manier onderzoeken we bijvoorbeeld bepaalde eigenschappen en onderlinge verwantschap. Deze vastgestelde eigenschappen kunnen bepalend zijn voor de keuze van aanvullende therapieën.

Wetenschappelijk onderzoek

De afdeling Pathologie doet mee aan wetenschappelijk onderzoek op het gebied van:

  • pathologisch onderzoek;
  • aanvullende onderzoekstechnieken.

Door wetenschappelijke studies kunnen onderzoekstechnieken verder verbeterd worden. Met als doel: de beste diagnoses, met de meeste zekerheid en beste behandeling voor u.