ISALA

Weergave

Om u de beste leesbaarheid te bieden, kunt u hier het lettertype en de achtergrondkleur naar wens aanpassen.

Lettertype


Achtergrond

Dieetadviezen voor mensen met een ileostoma

Een ileostoma is een kunstmatige uitgang op de dunne darm. Deze wordt aangelegd als de dikke darm is verwijderd of (tijdelijk) niet wordt gebruikt.

In de dikke darm vindt gewoonlijk indikking van de ontlasting plaats en worden zout en vocht weer in het lichaam opgenomen. Door het ontbreken van de dikke darm is ontlasting die via een ileostoma het lichaam verlaat, over het algemeen dun tot brijachtig. Op deze pagina vindt u adviezen over de voeding bij een ileostoma.

Klachten door een zout- en vochttekort

Als u een ileostoma heeft, verliest u veel zout en vocht met de ontlasting. Onderstaande klachten kunnen wijzen op een zout- en/of vochttekort.

Klachten bij zouttekort:

  • vermoeidheid
  • duizeligheid
  • prikkelbaarheid
  • slaapstoornissen
  • concentratiestoornissen
  • spierkrampen
  • snel gewichtsverlies.

Klachten bij een vochttekort:

  • dorst
  • sufheid
  • vermoeidheid
  • verminderde eetlust.

Toegenomen zout- en vochtverlies

Bij diarree, braken, hevige transpiratie, koorts of warm weer treedt extra zout- en vochtverlies op. Bovendien kunt u een verminderde eetlust hebben, waardoor de inname van zout en vocht lager is. Een extra zout- en vochtaanvulling is dan noodzakelijk.

Naast uw gebruikelijke voeding kan Oral Rehydration Salts (ORS), opgelost in water, een goede aanvulling zijn. De oplossing bestaat onder meer uit water, suiker en zout. Door ORS te gebruiken kunt u tekorten voorkomen. Het is verkrijgbaar bij apotheek en drogist.

Zoutbehoefte en ongewenste gewichtstoename

Om het verlies van zout met de ontlasting aan te vullen is het raadzaam om extra zout te gebruiken. Keukenzout (natriumchloride, afgekort NaCl), kunt u ruim over uw voeding strooien. Ook andere producten kunnen u helpen het zouttekort te voorkomen.

Een aantal zoutrijke producten bevatten echter ook veel calorieën (energie). Gebruik deze producten bij ongewenste gewichtstoename met mate. Extreme schommelingen in het gewicht kunnen op den duur problemen geven met het ileostoma en de verzorging ervan. Door ongewenste gewichtstoename kan bijvoorbeeld lekkage en daardoor huidirritatie ontstaan.

Producten die veel zout en weinig calorieën leveren:

  • keukenzout
  • aromat
  • ketjap, zoet en zout
  • maggi
  • tomatenketchup
  • curry
  • rookvlees
  • rauwe ham
  • 20+ en 30+ (smeer)kaas
  • groentesap/tomatensap
  • bouillon
  • heldere soep.

Producten die veel zout en veel calorieën leveren:

  • bacon 
  • cervelaatworst
  • salami
  • ontbijtspek
  • 48+ (smeer)kaas
  • rookworst
  • chips en zoutjes
  • haring.

Drop is geen goede zoutleverancier. In drop wordt namelijk geen gebruik gemaakt van keukenzout, maar van salmiakzout (ammoniumchloride).

Let op
Ga nooit over op een natriumbeperkt (zoutbeperkt) dieet zonder overleg met uw specialist en/of diëtist.

Vochtbehoefte

Het is belangrijk dat u, verdeeld over de dag, 2 tot 2,5 liter drinkt. Dit komt overeen met de inhoud van ongeveer 16 tot 20 kopjes. Onder vocht worden niet alleen dranken verstaan; alle vloeibare producten worden meegerekend zoals soep, yoghurt, pap en vla.

U kunt controleren of u voldoende drinkt door de inhoud van het aantal kopjes, bekers en glazen van een dag bij te houden op een lijst. Aan het einde van de dag kunt u nagaan of u 2 tot 2,5 liter vocht heeft gebruikt. Als u weinig plast en uw urine donker van kleur is, kan dit een teken zijn dat u te weinig heeft gedronken.

Rustig eten en goed kauwen

Na het aanleggen van een ileostoma mag u alles eten en drinken. Het is wel belangrijk om rustig te eten, het voedsel goed fijn te snijden en goed te kauwen. Dit geldt met name voor onderstaande producten:

  • asperges
  • bleekselderij
  • champignons
  • maïs
  • zuurkool
  • harde rauwkost
  • noten en pinda’s
  • taai en draderig vlees
  • citrusfruit
  • verse ananas
  • gedroogde vruchten, zoals dadels, vijgen, pruimen
  • kokosproducten, popcorn, amandelspijs.

Vastheid van de ontlasting

Voor een betere indikking van de ontlasting is het belangrijk dat u de voeding en het drinkvocht goed spreidt over de dag. Wanneer uw ontlasting te dun is, kunt drinkvocht met een zetmeelrijk product combineren, bijvoorbeeld:

  • een cracker met hartig beleg
  • een beschuit met hartig beleg
  • een zoute biscuit.

Een grote maaltijd vlak voor het slapen gaan kan ‘s nachts de ontlasting bevorderen en de nachtrust eventueel verstoren.

Gas-, geur- en kleurvorming

Gas-, geur- en kleurvorming zijn niet helemaal te voorkomen. Het is een normaal gevolg van de spijsvertering. De mate waarin gasvorming, geurvorming en/of verkleuring van de ontlasting ontstaat, kan per persoon verschillen. Het gebruik van de hieronder vermelde producten hoeft u niet te vermijden. U kunt er zonodig rekening mee houden, zoals bij een feestje, een verjaardag of een avondje uit.

Producten die extra gasvorming kunnen veroorzaken:

  • koolsoorten
  • spruiten
  • prei
  • paprika
  • uien en knoflook
  • peulvruchten
  • koolzuurhoudende dranken
  • bier.

De lucht die u vaak ongemerkt tijdens het eten inslikt, komt voor een deel in het stomazakje terecht. Om dit tegen te gaan is het van belang om rustig te eten, zodat er minder kans is op het inslikken van lucht. Ook bij het kauwen van kauwgom, bij het roken en het praten tijdens een maaltijd wordt vaak lucht ingeslikt.

Producten die extra geurvorming kunnen veroorzaken:

  • koolsoorten, vooral als ze lang gekookt zijn
  • prei
  • uien en knoflook
  • peulvruchten
  • vis
  • eieren
  • vitamine B-tabletten.

Producten die verkleuring van de ontlasting kunnen veroorzaken:

  • spinazie
  • bieten
  • ijzerpreparaten.

Buitenland

Wanneer u in tropische of subtropische landen verblijft, heeft u te maken met hogere temperaturen en met andere hygiënische omstandigheden. Hierdoor is het gevaar van diarree extra aanwezig. Neem geen onnodige risico’s.

Maak geen gebruik van:

  • ongekookt leidingwater
  • ijs en ijsblokjes
  • rauw vlees en rauwe vis
  • rauwe groenten
  • ongeschild fruit.

Zorg er bovendien voor dat u altijd Oral Rehydration Salts (ORS), bouillontabletten en/of zouttabletten bij u heeft.

Contact

Heeft u na het lezen van deze brochure nog vragen of problemen, dan kunt u zich wenden tot uw behandelend diëtist, telefoonnummer (038) 424 53 27. 

Links

  • www.voedingscentrum.nl van het Voedingscentrum, Postbus 85700, 2508 CK Den Haag, telefoonnummer (070) 306 88 88 voor uw vragen over gezond en veilig eten en voedselkwaliteit. Deze pagina is gebaseerd op het informatieboekje. ‘Dieetadviezen voor mensen met een ileostoma’ van het Voedingscentrum 
  • www.stomavereniging.nl van de Nederlandse Stomavereniging, Bisonspoor 1230, 3605 KZ Maarssen, telefoonnummer (0346) 26 22 86 voor meer informatie over een ileostoma.

9 juli 2013 5655 Nee

Stuur door

Door onderstaande invulvelden in te vullen, stuurt u deze informatie gemakkelijk door.
Aan emailadres*
   
Uw naam Uw emailadres*
   
Bericht