ISALA

Weergave

Om u de beste leesbaarheid te bieden, kunt u hier het lettertype en de achtergrondkleur naar wens aanpassen.

Lettertype


Achtergrond

Medicijn bij reuma: Rituximab (Mabthera®)

Toepassing en gebruik

Bij de behandeling van reumatische ziekten kan de arts verschillende medicijnen voorschrijven. Rituximab (merknaam Mabthera® of Truxima®) is er een van. Hier leest u meer over de toepassing en gebruik van dit geneesmiddel bij reuma.

Medicijnen bij reumatische ziekten

Medicijnen voor de behandeling van reumatische ziekten worden onderverdeeld in twee hoofdgroepen: pijnstillers en antireumatica.

Pijnstillers

Pijnstillers bestrijden de pijn en stijfheid die ontstaan door de ontstekingen. Ze worden ook wel NSAID’s genoemd: non-steroid anti-inflammatory drugs. Vrij vertaald betekent dit: niet-steroïde ontstekingsremmende pijnstillers. Voorbeelden zijn diclofenac, ibuprofen en naproxen. Deze medicijnen werken vaak binnen een aantal dagen.

Antireumatica

Antireumatica vormen de belangrijkste groep medicijnen bij de behandeling van reumatische ontstekingen. Deze medicijnen worden ook wel DMARD’s genoemd: disease modifying anti-rheumatic drugs. Vrij vertaald betekent dit: ziekte beïnvloedende medicijnen.

Het doel van antireumatica is het onderdrukken van de ontstekingsreactie in de gewrichten, waardoor de pijn, zwelling en ochtendstijfheid afnemen. Daarnaast beperken deze medicijnen de gewrichtsschade die de reumatische ziekte kan veroorzaken. Enkele van deze middelen kunnen ook worden ingezet om (reumatische) ontstekingen te onderdrukken in andere organen, zoals de longen, nieren of bloedvaten. Het effect van antireumatica is vaak pas na enkele weken tot maanden te merken.

Langdurige behandeling

Aangezien reumatische ziekten vaak chronische (voortdurende) aandoeningen zijn, is de behandeling met medicatie meestal langdurig.

Toepassing rituximab

Rituximab behoort tot de groep antireumatica. Het is een van de zogenoemde ‘biologicals’: medicijnen die worden geproduceerd met biotechnologische methoden. Ze remmen vaak specifiek een eiwit of cellen in het ontstekingsproces. Meer informatie over biologicals vindt u onderaan deze pagina bij Biologicals bij reuma.

Rituximab kan gebruikt worden voor de behandeling van chronische gewrichtsreuma (reumatoïde artritis) en in uitzonderlijke gevallen voor andere reumatologische aandoeningen zoals granulomatose met polyangiitis (voorheen ziekte van Wegener genoemd) en ontsteking van de spieren (myositis). Het medicijn remt de werking van bepaalde witte bloedcellen (de B-lymfocyten) die betrokken zijn bij de aanmaak van antistoffen. Deze antistoffen vormen een rol bij ontwikkeling van reumatische ontstekingen.

Behandeling met rituximab

Gebruik

Rituximab wordt per infuus toegediend tijdens een dagopname in ons ziekenhuis. De toediening per infuus duurt enkele uren. De behandeling bestaat uit twee toedieningen met veertien dagen tussentijd. Zo nodig kan deze behandeling na langere tijd (maanden) herhaald worden.

Dagverpleging

Deze behandeling gebeurt op de afdeling Dagverpleging. Gaat alles goed, dan mag u in de loop van de dag weer naar huis. Deze opname wordt gepland via de secretaresse van de polikliniek Reumatologie. Om uw behandeling en planning van die dag goed te laten verlopen is het belangrijk dat u op tijd komt. De Dagverpleging werkt niet met bezoektijden; wel kan familie in overleg aanwezig blijven bij de behandeling. In Isala Zwolle mogen twee bezoekers mee. In Isala Diaconessenhuis mag, vanwege de beperkte ruimte, één bezoeker mee.

Wij laten u graag zien hoe de Dagverpleging van Isala Zwolle werkt zodat u weet wat u te wachten staat.

youtube

 

Bijwerkingen

Net als alle geneesmiddelen kan rituximab bijwerkingen geven. De meeste bijwerkingen zijn mild tot matig. Sommigen kunnen ernstig zijn en een behandeling vereisen. Bijwerkingen en allergische reacties kunnen tijdens of geruime tijd na de toediening van rituximab optreden.

Allergische reacties

Rituximab bestaat voor een gedeelte uit eiwit, afkomstig van muizen. Sommige mensen kunnen overgevoelig (allergisch) zijn voor dit eiwit. Hierdoor kunnen overgevoeligheidsreacties optreden. Om bij de rituximab behandeling de kans op deze reacties te beperken, krijgt u vooraf de volgende medicijnen toegediend: paracatemol, methylprednisolon en clemastine (Tavegyl®).

Let op
Het gebruik van clemastine kan leiden tot slaperigheid en duizeligheid en heeft een ernstig of potentieel gevaarlijke invloed op de rijvaardigheid (zie ook www.rijveiligmetmedicijnen.nl). Het is daarom wettelijk verboden om de eerste 24 uur na toediening auto te rijden.

Overgevoeligheidsreacties kunnen mild tot matig zijn, en soms – in zeldzame gevallen – ernstiger. De symptomen (verschijnselen) van zulke ernstige reacties zijn meestal uitgebreide huidreacties zoals netelroos, vermoeidheid, piepend of moeilijk ademhalen, koorts en rillerigheid, pijn op de borst en/of lage/hoge bloeddruk. Neem bij een allergische reactie direct contact op met uw huisarts of de polikliniek Reumatologie.

De symptomen van allergische reacties treden het meest op bij de eerste toediening van het geneesmiddel. Tijdens de dagopname wordt u regelmatig gecontroleerd door de verpleegkundige. Wanneer u merkt dat u last heeft van bijwerkingen, kunt u dit melden. Bij een allergische reactie zal het infuus (tijdelijk) worden gestopt en/of zult u medicijnen krijgen om de allergische reactie te behandelen.

Heeft u enige tijd na de behandeling last van koorts, kortademigheid, hartkloppingen, een versnelde hartslag, een licht gevoel in het hoofd, heesheid, hoesten of huiduitslag? Bel dan naar de polikliniek Reumatologie om te overleggen met uw behandelend reumatoloog. In de avond, nacht en weekenden kunt u contact opnemen met uw huisarts of de dienstdoende reumatoloog.

Infecties

Door de behandeling met rituximab bent u gevoeliger voor infecties. Bovendien kan een tuberculosebesmetting (longontsteking) die in het verleden heeft plaatsgevonden terugkomen, meestal als deze niet goed behandeld is of ongemerkt is verlopen.

Let daarom goed op:

  • wondjes aan de huid die ontstoken zijn (bijvoorbeeld roodheid rond de wond of pus)
  • een urineweginfectie (blaasontsteking, vaak en kleine beetjes plassen)
  • een verkoudheid waarbij u gekleurd slijm ophoest
  • voorhoofdsholteontsteking
  • ontstoken kiezen en tanden
  • koorts als verschijnsel van infectie, ook van uw gewrichten.

Twijfelt u of u een infectie heeft? Overleg dan met uw huisarts of reumaconsulent. In geval van een infectie moet het toedienen van de rituximab worden gestaakt en eerst de infectie worden behandeld!

Progressieve Multifocale Leuko-encefalopathie (PML)

Zeer zelden kregen enkele patiënten, die rituximab gebruikten, een ernstige herseninfectie die Progressieve Multifocale Leuko-encefalopathie (PML) wordt genoemd. PML is een zeldzame ziekte van het centrale zenuwstelsel (de hersenen en het ruggenmerg). Als u symptomen krijgt van PML, zoals geheugenverlies, moeite met nadenken, moeite met lopen of als uw gezichtsvermogen minder wordt, dan is het heel belangrijk dat u dit direct aan uw arts of verpleegkundige vertelt.

Arts waarschuwen

Neem direct contact op met uw reumatoloog of huisarts bij:

  • ontstekingen van het mondslijmvlies
  • kortademigheid of veel hoesten
  • erge keelpijn in combinatie met koorts
  • herhaaldelijke bloedneuzen/spontane blauwe plekken.

Voorzorgen

Zwangerschap

Tot nu toe is er weinig bekend over de invloed van rituximab op de ei- en zaadcellen en op de ongeboren vrucht. Overleg daarom altijd met uw arts als u een zwangerschap overweegt. De medicatie kan dan worden vervangen of aangepast. Dit geldt voor zowel mannen als vrouwen. Adequate anticonceptie toepassen tijdens en gedurende 12 maanden na de behandeling.

Borstvoeding

Vrouwen mogen geen borstvoeding geven tijdens en gedurende 12 maanden na de behandeling.

Vaccinatie

Rituximab vermindert uw afweer tegen infecties, daarom wordt de jaarlijkse griepvaccinatie (griepprik) geadviseerd. Het is veilig de griepprik tijdens de behandeling te krijgen maar hierbij is wel van belang dat de vaccinatie ten minste 4 weken voor de behandelcyclus van 2 infusen plaatsvindt. Daarnaast zal de reumaconsulent met u overleggen over reizigersvaccinatie. Indien mogelijk zal eventuele reizigersvaccinatie plaatsvinden voor de start van rituximab. Uw reumatoloog overlegt met u over de pneumokokkenvaccinatie. De pneumokok is een bacterie die luchtweginfecties kan veroorzaken zoals oorontsteking en longontsteking.

Operaties

Licht uw reumaconsulent in of overleg met uw behandelend reumatoloog over het al dan niet onderbreken van de behandeling als u geopereerd moet worden. Hieronder vallen ook operatieve ingrepen aan uw gebit. Als een geplande operatie gaat plaatsvinden, overleg dan met uw behandelend reumatoloog over het onderbreken van de behandeling. In principe kan de behandeling met rituximab twee weken na de operatie worden hervat, als er geen tekenen van infectie of complicaties zijn opgetreden.

Contact

Heeft u nog vragen, dan kunt u bellen met de locatie waar u onder behandeling bent:

Zwolle, Kampen of Heerde

Reumatologie
(038) 424 27 99 (bereikbaar van maandag tot en met vrijdag van 8.30 tot 17.00 uur)

Meppel

Reumatologie
(0522) 23 33 94 (bereikbaar op maandag, dinsdag, donderdag en vrijdag van 8.00 tot 16.30 uur)

Bent u verhinderd? Neem dan zo snel mogelijk contact met ons op om een nieuwe afspraak te maken. In uw plaats kunnen we een andere patiënt helpen.

Verantwoording

Bij het schrijven van deze informatie heeft Isala gebruikgemaakt van teksten van de Vakgroep Reumatologie Centraal Noord Nederland.


8 september 2017 5723 Nee Nee

Stuur door

Door onderstaande invulvelden in te vullen, stuurt u deze informatie gemakkelijk door.
Aan emailadres*
   
Uw naam Uw emailadres*
   
Bericht