ISALA

Weergave

Om u de beste leesbaarheid te bieden, kunt u hier het lettertype en de achtergrondkleur naar wens aanpassen.

Lettertype


Achtergrond

Ondersteuning bij MS

Informatie voor mantelzorgers

MS is een aandoening van het centrale zenuwstelsel, die gepaard gaat met vermoeidheid. Om die onder controle te krijgen, is het van belang dat de MS-patiënt een balans vindt tussen belasting en belastbaarheid. Mantelzorgers kunnen bijdragen aan het in balans brengen van deze belasting en belastbaarheid. Hier vindt u meer informatie over het verlenen van mantelzorg aan een MS-patiënt.

Wat is MS?

Uw partner, familielid of naaste heeft de diagnose multiple sclerose (MS) gekregen. MS is een aandoening van het centrale zenuwstelsel. Dat bestaat uit de hersenen en het ruggenmerg. Bij MS wordt het beschermlaagje rondom de zenuwen (myeline) aangetast. Hierdoor ontstaan als het ware littekens. Multiple sclerose betekent letterlijk ‘meerdere littekens’.
Multiple sclerose is een auto-immuunziekte. Dat betekent dat het afweersysteem van het lichaam tegen virussen, bacteriën en infecties niet goed werkt. Bij MS breken de cellen van het afweersysteem de myeline af. Myeline zorgt ervoor dat de boodschappen vanuit de zenuwcellen in de hersenen heel snel worden doorgegeven naar de ‘actieplaatsen’, bijvoorbeeld de handspieren. Doordat bij MS-patiënten de myeline wordt aangetast, kunnen de boodschappen niet meer zo makkelijk van hun hersenen naar de ‘actieplaatsen’ en weer terug worden doorgegeven.

Vermoeidheid

Een veel voorkomende klacht bij MS is vermoeidheid. Van de mensen met MS heeft 75 tot 90 procent last van vermoeidheid. Ongeveer 46 tot 66 procent lijdt hier dagelijks onder. Vermoeidheid wordt vaak ervaren als de klacht die bij MS de meeste beperkingen met zich meebrengt. Het is niet alleen een gevoel: het beïnvloedt de leefstijl.

Vermoeidheidsklachten kunnen zo ernstig zijn dat ze een negatieve of afremmende invloed hebben op het dagelijks leven en het lichamelijk en geestelijk functioneren. Het uitvoeren van activiteiten zal misschien meer moeite gaan kosten.
Genezen van de vermoeidheid kan helaas niet. De klachten kunnen echter wel afnemen door de manier van leven aan te passen.

Belangrijk hierbij is om inzicht te krijgen in het ontstaan van vermoeidheidsklachten.
Vermoeidheid is een heel persoonlijke ervaring. Veel mensen met MS omschrijven het als een allesoverheersend gevoel van uitputting en gebrek aan energie. Om vermoeidheid onder controle te krijgen is het van belang dat een balans gevonden wordt tussen belasting en belastbaarheid.

Belasting

Vanuit de omgeving en vanuit hem- of haarzelf worden bepaalde eisen aan uw naaste gesteld. Al deze eisen bij elkaar noemen we belasting. Belasting kan voortkomen vanuit bijvoorbeeld zijn/haar werk, het huishouden of sociale contacten. Hierbij zijn ook ontspannende activiteiten en hobby’s inbegrepen. Belasting is het geheel van datgene wat uw naaste allemaal doet.

Belastbaarheid

Of uw naaste de belasting aankan, wordt bepaald door de mogelijkheden die hij/zij heeft om aan de eisen te voldoen. Dit noemen we de belastbaarheid. Verschillende factoren zijn van invloed op de belastbaarheid. Hierbij kunt u denken aan bijvoorbeeld conditie, lichaamsbouw en karaktereigenschappen. Belastbaarheid is datgene wat uw naaste in een bepaalde tijd kan uitvoeren.

Balans

Als mantelzorger kunt u bijdragen aan het in balans brengen van de belasting en belastbaarheid van uw naaste, door:

  • Ondersteuning te bieden bij het maken en behouden van een goede planning. Het is hierbij wel belangrijk open te staan voor wijzigingen in de planning gedurende een week.
  • Ervoor te zorgen dat uw naaste voldoende rust neemt.
  • Activiteiten te verdelen over de dag en over meerdere personen.

Bepaalde activiteiten kunnen op bepaalde tijdstippen van de dag te belastend zijn. Het kan ook voorkomen dat een activiteit ongeacht het tijdstip te zwaar is. De keuze kan dan (in overleg met uw naaste) gemaakt worden om (een deel van) de activiteit over te dragen aan iemand anders. Overleg met uw naaste over keuzes en beslissingen voordat u taken over gaat nemen. Heeft hij/zij behoefte aan hulp? Bespreek bij welke activiteiten u hulp kunt bieden en wat uw naast zelf kan. Neem niet zomaar taken uit handen, want dit is niet altijd nodig. Laat uw naaste zo veel mogelijk zelf beslissen, zodat hij/zij zelf de regie over zijn/haar leven kan behouden.

Ondersteuning bij concentratie- en geheugenproblemen

Een andere veel voorkomende klacht bij MS is het hebben van geheugenproblemen. Door de vermoeidheid kunnen hier ook concentratieproblemen bij komen. Concentratie is, zeker wanneer iemand geheugenproblemen heeft, heel belangrijk. Wanneer iemand zich niet kan concentreren, zal hij/zij moeilijk informatie opnemen en verwerken.

Onderstaande punten kunt u in acht nemen om uw naaste te helpen met het werken met het werkboek:

  • Probeer tijdsdruk zo veel mogelijk te voorkomen. Tijdsdruk zorgt voor stress en heeft een negatieve invloed op de concentratie en het geheugen.
  • U kunt ervoor zorgen dat uw naaste voldoende rust en pauzes neemt. Op deze manier kan hij/zij de accu even opladen om vervolgens efficiënt verder te kunnen werken.
  • Een rustige omgeving met zo min mogelijk afleidende prikkels is van belang. Dit bevordert dat uw naaste met slechts één ding tegelijk bezig is. Op deze manier kan hij of zij de concentratie zo optimaal mogelijk vasthouden.
  • U kunt met uw naaste in gesprek gaan over de doorgenomen informatie. Op deze manier kan actief gewerkt worden met de informatie en wordt deze herhaald. Motivatie en belangstelling voor de informatie zorgen ervoor dat uw naaste de informatie beter opneemt.

Grenzen stellen

Om uw naaste zo goed mogelijk te kunnen (blijven) ondersteunen, is het belangrijk dat u duidelijk uw eigen grenzen aangeeft, zodat u niet overbelast wordt. De volgende klachten kunnen ontstaan als u overbelast bent:

  • moeheid
  • slecht slapen
  • onverschilligheid
  • snel geïrriteerd zijn
  • gebruik van veel alcohol of slaappillen.

Als u merkt dat u last krijgt van klachten die kunnen wijzen op overbelasting, neem dit dan serieus en trek aan de bel. Bespreek het met uw naaste en probeer de situatie te veranderen. U kunt dit ook bespreken met bijvoorbeeld de huisarts of de MS-verpleegkundige van uw naaste.

  • Om uw eigen grenzen aan te geven zijn een aantal dingen van belang:
  • Spreek duidelijk af wat u wel en wat u niet doet. Geef hierin uw grenzen aan.
  • Respecteer elkaars grenzen. Door duidelijke afspraken te maken en met elkaar in gesprek te blijven kunnen problemen voorkomen worden.
  • Denk aan uzelf. Doe dingen voor uzelf en voel u daar niet schuldig over. Zorg ervoor dat u zich kunt ontspannen door bijvoorbeeld leuke dingen te doen.
  • Verdeel de taken in huis. U kunt bijvoorbeeld de zwaardere taken op u nemen, zoals stofzuigen. Uw naaste kan dan lichtere taken doen, zoals bijvoorbeeld de was opvouwen.
  • Doe eerst wat het hardst nodig is en schroom niet om taken uit te stellen als dit geen prioriteit heeft.
  • Geef duidelijk aan wanneer u tijd voor uzelf nodig heeft en dat het belangrijk voor u is dat u deze tijd neemt.

Contact

Heeft u na het lezen van deze informatie nog vragen of behoefte aan meer informatie, dan kunt u contact opnemen met de afdeling Ergotherapie via telefoonnummer (038) 424 26 07.


11 juli 2013 6091 Nee

Stuur door

Door onderstaande invulvelden in te vullen, stuurt u deze informatie gemakkelijk door.
Aan emailadres*
   
Uw naam Uw emailadres*
   
Bericht