ISALA

Weergave

Om u de beste leesbaarheid te bieden, kunt u hier het lettertype en de achtergrondkleur naar wens aanpassen.

Lettertype


Achtergrond

Peritoneaaldialyse: H2 Peritoneaaldialyse

Patiënten Informatie Dossier

​Het goed functioneren van het lichaam is voor een deel afhankelijk van een goede en stabiele werking van de organen. Als de werking van de nieren achteruitgaat, functioneert het lichaam minder goed. Om het lichaam toch nog goed te laten functioneren is het belangrijk om de werking van de nieren over te nemen. Een van de mogelijke behandelingen is peritoneaaldialyse. Hier bekijken we nader wat peritoneaaldialyse is en hoe deze de werking van de nieren overneemt. Daarnaast behandelen we de twee soorten peritoneaaldialyse.

Peritoneaaldialyse

De nier werkt als een soort filter. Het bloed stroomt langs dit filter en de overtollige stoffen verlaten het lichaam via de urine. Op deze manier regelt de nier de hoeveelheid water en zouten in ons lichaam en raken wij afvalstoffen kwijt.
Peritoneaaldialyse is een behandeling die de werking van de nieren overneemt en wordt ook wel buikvliesdialyse genoemd. De buikholte en alle organen in de buikholte zijn bedekt met buikvlies. Het buikvlies blijkt een geschikt filter voor dialyse. Het buikvlies vormt dan de scheiding tussen bloed en de spoelvloeistof. Peritoneaaldialyse heeft het doel zouten, afvalstoffen en vocht uit het bloed te verwijderen.


Afbeelding 1: Hoe werkt peritoneale dialyse?
 

De werking van peritoneaaldialyse

De maag, darmen en de binnenkant van de buikholte worden bedekt door een vlies dat buikvlies of ook wel peritoneum genoemd. Het buikvlies is vrij groot, ongeveer twee vierkante meter. In het buikvlies lopen veel bloedvaten.

Bij peritoneaaldialyse wordt er spoelvloeistof in de buikholte gebracht via een katheter. De spoelvloeistof verblijft enige tijd in uw buikholte en komt in contact met het buikvlies. Omdat het buikvlies rijk doorbloed is, kunnen zouten, afvalstoffen en vocht vanuit het bloed via het buikvlies naar de spoelvloeistof gaan. Het buikvlies wordt dan gebruikt als filter om overtollige zouten, afvalstoffen en vocht te verwijderen.

In de spoelvloeistof zit onder andere glucose (suiker). De glucose trekt het vocht aan, waardoor u het teveel aan vocht aan uw lichaam kunt onttrekken. Er bestaan verschillende samenstellingen van de spoelvloeistof, waarbij met steeds sterkere oplossingen ook meer vocht kan worden onttrokken.

 
Afbeelding 2: Diffusie, hoge naar lage concentratie, geleidelijke verdeling

Afbeelding 3: Osmose, waterverplaatsing door een semi-permeabel membraan door glucose aan het dialysaat toe te voegen
 

De katheter

Om het in- en uitlopen van de spoelvloeistof mogelijk te maken, heeft u een dun slangetje, een katheter, gekregen dat door de buikwand heen in de buikholte is geplaatst. Deze katheter is gemaakt van soepele kunststof.

Het grootste gedeelte van de katheter ligt in de buikholte tussen de darmen. Het uiteinde ligt in het laagste punt van de buikholte. Dit uiteinde van de katheter is open en in de wand zitten kleine gaatjes.

Het middengedeelte van de katheter loopt door de buikwand heen en ligt enkele centimeters vlak onder huid. Bij het middengedeelte zitten twee ‘cuffs’. Deze zetten de katheter vast in de buikwand, zodat de katheter niet zal verschuiven. Er bestaat dus geen gevaar dat de katheter uit de buikwand of juist naar binnen schiet. Daarnaast voorkomen de cuffs dat bacteriën van buiten de buik langs de katheter naar binnen dringen. De katheter komt vervolgens uit de huid (de katheterpoort of ook wel huidpoort).

Soorten peritoneaaldialyse

Er bestaan twee vormen van peritoneaaldialyse. CAPD en APD. Bij CAPD spoelt u gedurende de hele dag; er komt geen machine aan te pas. Bij APD spoelt u ‘s nachts met een machine.

CAPD

Bij continue ambulante peritoneaaldialyse (CAPD) heeft u 24 uur per dag en zeven dagen per week spoelvloeistof in de buikholte. Na 4 tot 6 uur is de spoelvloeistof ‘verzadigd’, dat wil zeggen vol met afvalstoffen. Het is dan nodig de spoelvloeistof te verwisselen om zo de dialyse weer op gang te brengen.


Afbeelding 4: CAPD wisseling


Het verwisselen van de vloeistof gebeurt meestal vier keer per dag. De wisselingen vinden zowel overdag als ‘s avonds plaats, maar het is niet nodig om de nachtrust te onderbreken voor een wisseling.

Gemiddeld hebt u twee liter vloeistof in de buikholte. Door de aanwezigheid van de vloeistof neemt de buikomvang met ongeveer twee centimeter toe. Ook kan het gewicht toenemen door opname van glucose uit de spoelvloeistof.

Behalve dat u vier keer per dag ongeveer 30 tot 45 minuten besteedt aan het wisselen van de spoelvloeistof, beperkt CAPD u weinig in uw verdere bezigheden.

Bij peritoneaaldialyse start u altijd met CAPD. Na ongeveer drie maanden wordt er een test uitgevoerd om de doorlaatbaarheid van uw buikvlies te meten. Uw behandelend arts bekijkt dan of APD voor u een geschikte behandeling is.

APD

Bij automatische peritoneaaldialyse (APD) vindt het verwisselen van de spoelvloeistof in de buikholte ‘s nachts plaats. Het verwisselen wordt door een machine gedaan. Deze machine verwarmt de spoelvloeistof tot lichaamstemperatuur. Een controlesysteem bewaakt de hoeveelheid spoelvloeistof die in en uit de buikholte loopt.


Afbeelding 5: Hoe werkt APD? De HomeChoice Pro (APD) machine zorgt ervoor dat schone vloeistof de buikholte inloopt en dat de gebruikte vloeistof na een bepaalde periode er weer uitloopt
 

De APD-machine wordt bij u thuis naast het bed geïnstalleerd. Als de machine klaar is voor gebruik, sluit u de katheter aan, gaat u naar bed en doet de machine verder al het werk. De volgende ochtend na beëindiging van het programma koppelt u het systeem van de katheter af en sluit u de katheter weer af met een steriel dopje.

De tijd die u aan de machine doorbrengt, is minimaal acht uur. Het kan soms nog nodig zijn om ook overdag nog een CAPD-wisseling te doen om tot een optimale dialyse te komen.


30 augustus 2017 7022 Nee Nee

Stuur door

Door onderstaande invulvelden in te vullen, stuurt u deze informatie gemakkelijk door.
Aan emailadres*
   
Uw naam Uw emailadres*
   
Bericht