Contact
  1. Blog Willemien Reinds: ‘Hulp bij een knagend stemmetje in je achterhoofd‘

Willemien Reinds-Fikse is verpleegkundige op de verpleegafdeling Thoraxchirurgie, echtgenoot/moeder/oma, en in 2015 gekozen tot Verpleegkundige van het Jaar in Isala. In haar blog schrijft zij over haar dagelijkse ervaringen op de afdeling en over de ziekenhuiszorg in het algemeen. Thoraxchirurgie maakt onderdeel uit van Isala Hartcentrum.

Willemien Reinds - verpleegkundige Thoraxchirurgie Isala Hartcentrum

Als je in een ziekenhuis werkt sta je geregeld voor dilemma’s. Ook ik heb daar mee te maken. Daarbij kun je je als arts of verpleegkundige afvragen: doe ik wel het juiste?
Bijvoorbeeld als een patiënt een operatie eist die je als arts niet ziet zitten. Of als je als verpleegkundige hoort dat een patiënt thuis met geweld te maken heeft. En wat is het juiste om te doen als ouders een behandeling niet bij hun kind willen laten uitvoeren? Om artsen en verpleegkundigen bij te staan bij dit soort dilemma’s kunnen zij een moreel beraad aanvragen. Tijdens zo’n gesprek bespreken alle betrokken zorgverleners de voors en tegens vanuit verschillende perspectieven onder leiding van gespreksleider moreel beraad. Ik vervul zo’n zes tot acht keer per jaar de rol van gespreksleider tijdens een moreel beraad.

‘Een moreel beraad dat mij echt is bijgebleven ging over het wel of niet plaatsen van een cochleair implantaat (red. voor dove of slechthorende kinderen/volwassenen) bij een kind. De ouders zagen dit niet zitten en wilden niet dat het apparaat bij hun kind geplaatst werd. Ik weet nog goed wat de heersende mening van de aanwezigen tijdens het moreel beraad was: wat vreemd dat die ouders hun kind niet de kans wilden bieden om hun kind te kunnen laten horen? Desnoods moesten ze uit de ouderlijke macht gezet worden. Maar waarom waren deze ouders tegen? Vader was zelf slechthorend terwijl moeder helemaal doof was. De vader had zich in de horende wereld altijd een buitenbeentje gevoeld, terwijl zijn vrouw zich in de dove wereld als een vis in het water voelde. Hij was bang dat zijn kind zich met het cochleair implantaat ook altijd een buitenbeentje zou voelen. Pas als je dat weet, heb je een vertrekpunt om met die ouders in gesprek te gaan over de behandeling.’

Doorvragen, doorvragen, doorvragen

’Uit dit voorbeeld blijkt wel hoe belangrijk het is om als zorgverlener tijdens een moreel beraad ook het perspectief van de patiënt te kennen. Niet alleen wat hij wel of niet wil, maar vooral ook waarom hij iets wel of niet wil. Daarom hamer ik altijd op “doorvragen, doorvragen, doorvragen”. Ga in gesprek met de patiënt en durf door te vragen over wat je denkt dat er speelt. Vul het niet zelf in. Want dat doen we snel, hè? We zien iemand en vullen meteen al van alles in. Maar er zijn niet veel slechte of domme mensen op de wereld. Wel beschadigde mensen die dat meenemen in hun gedrag. Juist daar doorheen zien te prikken, is belangrijk. Als verpleegkundige zie je patiënten die in het ziekenhuis liggen veel langer en intensiever dan menig behandelend arts. Daardoor weet je vaak beter wat er in iemands leven speelt. Toch denken wij verpleegkundigen tijdens een moreel beraad al snel “ach, wie ben ik om me er in te mengen?”, terwijl het juist als verpleegkundige zo belangrijk is om juist te delen wat je hoort en ziet. Dat een patiënt zich bijvoorbeeld zorgen maakt over hoe het straks thuis verder moet als hij zou komen te overlijden. Maar ook als iemand zich tijdens zijn opname al niet houdt aan een vochtbeperking. Dat zijn dingen die van belang zijn om te komen tot het juiste besluit voor een behandeling. Want over die vraag gaat bijna elk moreel beraad: gaan we door met de ingezette behandeling? Logisch, want die keuze is onomkeerbaar en heeft een grote impact op iemands leven. Juist daarom is het belangrijk dat patiënten en ook artsen op basis van de juiste argumenten afwegen of het starten van een behandeling wel zinvol is.’

Achter je keuze staan

In Isala trainen we zorgverleners om zelf morele dilemma’s te kunnen analyseren. Daarnaast kan er op elk moment, dag en nacht, – als er zo snel mogelijk knopen doorgehakt moeten worden - binnen een half uur een moreel beraad ingepland worden om samen te bespreken wat het juiste is om te doen. Zowel patiënten als zorgverleners zijn mensen met gevoelens en emoties. Zij moeten kunnen staan achter de keuzes die zij maken.’

Voor specifieke vragen aan een afdeling, ga naar de contactpagina. U kunt ook kijken bij de meestgestelde vragen.