Contact
  1. 7016-Baarmoederkanker (PID): H4 Informatie en ondersteuning

Patiënten Informatie Dossier

​Hier leest u informatie over algemene onderwerpen die te maken hebben met baarmoederkanker. Ook vindt u namen en websites van organisaties die u verder kunnen informeren en ondersteunen.

Omgaan met de veranderende situatie

Het kan moeilijk zijn om met deze veranderde situatie om te gaan en hierin een nieuwe weg te vinden. Soms roept het gevoelens op waarin u zichzelf niet meer herkent. U kunt het gevoel hebben dat alles u overspoelt en dat u weinig greep meer op uw eigen situatie hebt.

Om weer grip op uw situatie te krijgen kunt u het volgende ondernemen:

  • meer informatie zoeken;
  • professionele (medische) hulp of psychische ondersteuning zoeken bij uw huisarts of binnen het ziekenhuis: bij de regieverpleegkundige, maatschappelijk werker, psycholoog of diëtist;
  • gespreksgroepen bijwonen of deelnemen aan een revalidatieprogramma;
  • gebruik maken van het aanbod van IntermeZZo (nazorgcentrum in samenwerking met Isala Oncologisch centrum;
  • erover blijven praten, wanneer u dat wilt. Uw omgeving kan denken dat als de behandeling voorbij is, u ook weer als vanouds functioneert. Zoek daarom iemand die naar u wil luisteren en u begrijpt.

Ook kunnen er klachten ontstaan zoals slapeloosheid, vermoeidheid, concentratiestoornissen, seksuele problemen, lusteloosheid of onrust. Daarbij kan er, zeker wanneer u nog zwanger had willen worden, veel in uw toekomstbeeld veranderen. Het plotseling in de overgang komen, vraagt ook veel aanpassingen. En vermoeidheid komt vaak voor. Neem dus, zeker in het begin, de tijd voor uzelf en uw lichaam.

Als dit zo is, is het verstandig extra begeleiding te zoeken om te voorkomen dat u in een vicieuze cirkel terecht komt. In Isala is een aantal zorgverleners gespecialiseerd in het begeleiden van (ex-)kankerpatiënten. Er zijn maatschappelijk werkers, geestelijk verzorgers en psychologen. Met uw arts of de regieverpleegkundige kunt u bespreken wat in uw situatie het beste is. Zij kunnen u verwijzen naar een van deze zorgverleners. Ook patiëntenverenigingen kunnen veel herkenning en steun bieden.

Enkele tips voor het omgaan met uw emoties zijn:

  • Probeer uw gevoelens bespreekbaar te maken met mensen in wie u vertrouwen heeft, of met lotgenoten.
  • Het luisteren naar muziek, het bijhouden van een dagboek of iets creatiefs doen kan u ook helpen uw gevoelens te verwerken.
  • Gun uzelf de tijd.
  • Laat mensen in uw omgeving weten waar u behoefte aan heeft. Het kan ook zijn dat u rust wilt en uw partner er juist graag over wil praten.
  • Bedenk dat anderen het meestal goed bedoelen, al weten ze misschien niet altijd iets te zeggen.

Voeding

Sommige mensen krijgen door de ziekte en/of de behandeling problemen met eten. Eten is mogelijk niet meer vanzelfsprekend lekker en leuk. U kunt dan onbedoeld afvallen. Of u kunt juist last hebben van ongewenste gewichtstoename.

Goede voeding en een stabiel lichaamsgewicht zijn belangrijk. Zeker in uw situatie. Het vergroot de mogelijkheid om een behandeling goed te doorstaan en ervan te herstellen. Bovendien houdt goede voeding uw weerstand en conditie op peil. Goede voeding bevat:

  • voldoende energie;
  • voldoende eiwitten;
  • voldoende vocht;
  • voldoende vitamines en mineralen.

Energie

Voedsel levert energie. Energie hebben wij nodig bij alles wat we doen, bijvoorbeeld lopen en fietsen. Maar ook bij alles wat er in ons lichaam gebeurt, zoals ademhalen en het kloppen van het hart. De hoeveelheid energie die iemand nodig heeft, is onder andere afhankelijk van lengte, leeftijd, geslacht, ziekte en lichamelijke activiteit.

Uw gewicht is doorgaans een goede graadmeter om te zien of u voldoende energie vanuit de voeding tot u neemt. Als u in een korte tijd onbedoeld afvalt, dan is de hoeveelheid energie die u gebruikt (nog) niet voldoende en is er risico op ondervoeding. We spreken van onbedoeld afvallen wanneer iemand meer dan drie kilo in een maand is afgevallen of meer dan zes kilo in het voorgaande half jaar, uw voedingsinname moet dan aangepast worden.

Eiwit

Inname van voldoende eiwit is belangrijk om de spieren in goede conditie te houden. Daarnaast is het belangrijk dat u blijft bewegen. Als u eiwit eet, maar niet beweegt, zal het eiwit minder goed gebruikt worden om uw spieren te onderhouden.

Hoeveel eiwit u nodig heeft, hangt onder andere samen met uw lichaamsgewicht en of u ongewenst bent afgevallen. De diëtist kan u hierover specifiek advies geven. Eiwit komt vooral voor in: vlees, vleeswaren, vleesvervangers, vis, kip, ei, melk en melkproducten, zoals vla, pap, yoghurt, (vruchten)kwark en in noten en pinda’s.

Vocht

Bij de behandelingen van kanker worden cellen afgebroken. Er is vocht nodig om de afvalstoffen via de nieren af te voeren. Daarom is het goed 1,5 tot 2 liter vocht per dag te gebruiken. Dit betekent minimaal 10 glazen of 13 kopjes vocht per dag. Als u een vochtbeperking heeft om medische redenen, zal de arts u advies geven over de hoeveelheid vocht die u mag gebruiken tijdens de behandeling.

Vitamines en mineralen

Het gebruik van vitamine- en mineralensupplementen is doorgaans niet nodig. Als u volgens de adviezen van het Voedingscentrum eet en drinkt krijgt u voldoende vitamines en mineralen binnen (zie www.voedingscentrum.nl). Houd u aan de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid voedingsmiddelen (ADH) die het Voedingscentrum adviseert. Inname groter dan de ADH kan mogelijk schadelijk zijn.

Het enige supplement dat wordt geadviseerd voor specifieke groepen mensen is vitamine D. Bij ouderen (vrouwen > 50 jaar en mannen > 70 jaar), mensen met een getinte huidskleur en mensen die weinig buiten komen, geldt het advies om extra vitamine D (10 mcg/dag) te nemen.

Inname van vitamine- en mineralensupplementen groter dan de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid kan de werking van bestraling, chemotherapie en immunotherapie tegengaan. 'Baat het niet, dan schaadt het niet': gaat dus niet altijd op. Dit geldt ook voor het gebruik van bepaalde kruidenpreparaten, zoals bijvoorbeeld Sint-janskruid. Vertel het altijd aan uw arts of regieverpleegkundige als u supplementen of kruidenpreparaten gebruikt of wilt gaan gebruiken.

Voedingsadviezen

Als u specifieke voedingsproblemen heeft, zoals smaak- en reukverandering, een droge mond of hinderlijke slijmvorming, dan geeft de folder ‘Voeding bij kanker’ daar gerichte informatie over. Deze is gratis te downloaden via www.kwf.nl.

De volgende websites geven betrouwbare informatie over voeding en kanker:

In nazorgcentrum IntermeZZo worden regelmatig lezingen georganiseerd over dit onderwerp, zie www.intermezzo-zwolle.nl/info-over-kanker.

Bij onbedoeld gewichtsverlies, bij vragen over voeding of vragen over een bestaand dieet, kunt u via de regieverpleegkundige of uw behandelend specialist een verwijzing voor de diëtist vragen.

Vermoeidheid

Uw ziekte en de behandeling(en) kunnen veel gevolgen hebben voor uw dagelijkse leven en activiteiten. Bijvoorbeeld op van uw baan, huishoudelijk werk, hobby’s en andere activiteiten. Veel mensen ervaren vermoeidheid tijdens en na de behandeling(en). De ernst verschilt sterk en ook de duur ervan is van persoon tot persoon heel verschillend.

Tips:

  • Bekijk goed welke werkzaamheden u aankunt en in welk tempo. Probeer balans te vinden tussen activiteit en rust.
  • Houd een regelmatig slaap- en waakritme aan.
  • Dagelijks een half uur actief bewegen is van belang voor het in stand houden van uw conditie tijdens de behandeling(en) en bevordert het herstel na het afronden van de behandeling. Wandelen en fietsen vormen daarvoor (indien dit voor u persoonlijk mogelijk is) een prima basis.
  • Binnen Isala bestaat de mogelijkheid om tijdens de behandeling actief te werken aan het in stand houden van uw lichamelijke conditie. Fysiek herstel is een oefenprogramma onder begeleiding van gespecialiseerde fysiotherapeuten. Deelnemers sporten gedurende twaalf weken twee keer per week een uur. Meer informatie hierover vindt u in de folder ‘Fysiek herstel’. U vindt deze informatie onderaan deze folder op onze website, onder het kopje ‘Gerelateerde folders’.
    Aanmelding gaat via de regieverpleegkundige. Zij kan u ook verwijzen naar gespecialiseerde fysiotherapeuten buiten Isala. De organisatie Tegenkracht biedt ook mogelijkheden voor sporten onder begeleiding bij kanker, zie www.tegenkracht.nl. Informeer bij uw zorgverzekeraar naar mogelijkheden voor vergoeding.
  • In nazorgcentrum IntermeZZo worden regelmatig lezingen georganiseerd over dit onderwerp, zie www.intermezzo-zwolle.nl.

Seksualiteit

De confrontatie met gynaecologische kanker brengt vaak angst en onzekerheid met zich mee. Zeker in het begin van de ziekte zal het verwerken van de ziekte en de behandelingen tijd en energie kosten. Door de behandeling ontstaat vaak verminderde lichamelijke conditie en vermoeidheid. De behoefte aan seks is dan meestal verminderd. Vaak is er wel een grotere behoefte aan warmte, intimiteit en tederheid.

Na verloop van tijd echter krijgt de aandoening een plek in uw leven en probeert u uw 'gewone' leven weer op te pakken. Seksualiteit hoort daar ook bij. Uw specialist en regieverpleegkundige kunnen u vertellen over de mogelijke gevolgen van uw behandeling ten aanzien van seksualiteit.

Problemen op het gebied van seksualiteit kunnen verschillende oorzaken hebben. Op lichamelijk gebied, door operatie en/of nabehandelingen en de gevolgen daarvan. Maar ook op psychisch gebied kunnen er factoren zijn die de zin in seks beïnvloeden. Als u een partner heeft: praat er dan over met elkaar. Ieder verwerkt alles wat samenhangt met de ziekte op zijn eigen manier. Dit betekent dat uw partner toe kan zijn aan vrijen, terwijl u nog niet zo ver bent en meer behoefte heeft aan warmte en nabijheid. Dit kan ook andersom, dat uw partner nog niet toe is aan seksueel contact terwijl u dit wel weer graag zou willen. Communicatie hierover is heel belangrijk. Vaak schromen mensen om over hun seksleven te praten, ook met hulpverleners. Toch is het belangrijk dat u, als er problemen zijn op dit gebied, dit aangeeft bij uw specialist en/of verpleegkundige. In Isala zijn psychologen en seksuologen werkzaam. Zo nodig kunt u naar hen verwezen worden.

De volgende folders en websites geven betrouwbare informatie over seksualiteit:

Kinderen van een ouder met kanker

Wanneer je als ouder wordt geconfronteerd met kanker, dan is dat uiteraard een moeilijke situatie voor het hele gezin. U kunt dit onderwerp bespreken met de regieverpleegkundige. Er zijn boeken en websites die handvaten kunnen bieden:

Revalidatie tijdens en na kanker

De diagnose kanker kan ervoor zorgen dat lichamelijke of psychische klachten ontstaan en dat u problemen ervaart met het uitvoeren van werk en hobby’s. Deskundige begeleiding kan dan helpen om te herstellen. Op de polikliniek Revalidatiegeneeskunde inventariseert de revalidatiearts of verpleegkundig specialist samen met u welke problemen u heeft. Samen kijkt u op welke wijze revalidatie ingezet kan worden. Uw specialist of regieverpleegkundige kan u doorverwijzen naar de polikliniek Revalidatiegeneeskunde.

Werk

Of u tijdens de behandeling kunt werken en/of wanneer u uw werk na de behandelingen weer kunt oppakken, is van vele factoren afhankelijk. Ieder mens is anders en uw herstel hangt nauw samen met de gevolgen van de ziekte en van de behandeling. Het is altijd aan te raden om het werk in een rustig tempo op te bouwen. Maak heldere afspraken met uw leidinggevende en/of bedrijfsarts. Er zijn verschillende organisaties die zich bezighouden met het onderwerp kanker en werk:

  • Return;
    Return is gespecialiseerd in werkhervatting na kanker en biedt vroegtijdige, praktische en resultaatgerichte hulp, (035) 877 03 55
    www.re-turn.nl
  • Stap.nu re-integratie en counseling;
    Stap.nu is gespecialiseerd in het begeleiden van mensen in het proces van leven en werken na/met kanker. Stap.nu organiseert en ondersteunt rondom het thema werk. De organisatie heeft een landelijk netwerkt van coaches.
    (073) 644 78 84
    www.stap.nu
  • Nazorgcentrum IntermeZZo;
    Kan u in contact brengen met een deskundige op het gebied van werk(hervatting) bij kanker. Ook worden met regelmaat lezingen georganiseerd over dit onderwerp.
    (www.intermezzo-zwolle.nl)

Overige websites:

Helpdesk Gezondheid, werk en verzekeringen

Bij de helpdesk Gezondheidszorg kunt u informatie krijgen over de regels rond werk en verzekeringen in relatie staan tot een gezondheidsvraag. Ook als u meer wilt weten over een probleem bij het afsluiten van verzekeringen kunt u terecht bij de Helpdesk Gezondheid, Werk en Verzekeringen. De helpdesk Gezondheid, Werk en Verzekeringen is bereikbaar op werkdagen van 12.00 - 20.00 uur via telefoonnummer (020) 48 00 300.

Op de website www.kanker.nl (van de Nederlandse Federatie van Kankerpatiëntenorganisaties en het KWF) is ook informatie over het onderwerp verzekeringen te vinden. U vindt daar onder andere de keuzehulp zorgverzekering en tips voor het afsluiten van een levensverzekering.

Vervoer

Om te weten of en hoe u voor een vervoersvergoeding in aanmerking komt, kunt u contact opnemen met uw zorgverzekeraar. In de basisverzekering is een regeling opgenomen voor vergoeding van kosten voor vervoer vanwege behandeling met chemotherapie en radiotherapie. Jaarlijks wordt een eigen bijdrage vastgesteld. Alle verzekeringen die bij Achmea zijn aangesloten, hebben een gezamenlijk informatienummer (vervoerslijn): 0900 230 23 40.

KWF kankerbestrijding en de patiënten organisaties op het gebied van kanker

Bovenstaande organisaties hebben een gezamenlijke website met informatie over verschillende soorten kanker, de behandelingen en algemene onderwerpen: www.kanker.nl. U kunt telefonisch vragen stellen via KWF Kankerinfolijn (0800) 022 66 22, bereikbaar op werkdagen van 12.00 tot 17.00 uur.

Overige namen en websites van organisaties

Olijf

Olijf is een netwerk van vrouwen die gynaecologische kanker hebben (of hebben gehad), hun partners en naasten. www.olijf.nl

Jongeren met kanker

AYA

AYA staat voor Adolescent and Young Adult en is een online community voor jongvolwassenen (18 tot 35 jaar) die kanker hebben of hebben gehad. Zij kunnen elkaar hier ontmoeten en vragen stellen aan deskundigen. www.aya4net.nl.

Stichting Jongeren en Kanker

Stichting jongeren met kanker wil jongeren tussen de 15 en 35 die met kanker te maken krijgen ondersteunen en de ontmoeting tussen deze jongeren mogelijk maken. De stichting wil geen medische vraagbaak zijn, maar een rol spelen in de verwerking.
www.jongerenenkanker.nl

Inloophuizen/nazorgcentra voor mensen met kanker

Inloophuizen voor mensen met kanker bieden een plek waar mensen tijdens en na een behandeling vanwege kanker terecht kunnen voor een luisterend oor van een getrainde vrijwilliger. Inloophuizen organiseren ook activiteiten bijvoorbeeld op het gebied van yoga, massage, ontspanning, lotgenotencontact, creativiteit en lezingen.

Nazorgcentrum IntermeZZo

Dokter van Thienenweg 1A
8025 AL Zwolle
Intermezzo is iedere werkdag geopend van 10.00 tot 16.00 uur.
(06) 537 671 45
www.intermezzo-zwolle.nl 
info@intermezzo-zwolle.nl

In loophuis de Zonnesteen

Daendelsweg 2
8051 DX Hattem
(06) 12 18 81 46
www.inloophuisdezonnesteen.nl

Inloophuis Stichting Vechtgenoten

Beerzerweg 5D
7731 PA Ommen
(0529) 45 57 67 of (06) 39 03 22 63
vechtgenoten@live.nl
www.vechtgenoten.nl

Inloophuis LemKa

Noordweg 129
8262 BR Kampen
(06) 39 60 69 36
www.lemka.nl

Informatieve websites

Op internet is veel informatie te vinden. Op de volgend websites kunt u meer organisaties vinden die ondersteuning kunnen bieden:

Integraal Kankercentrum Nederland en de Nederlandse Kankerregistratie

In Nederland worden gegevens van alle patiënten met kanker opgenomen in de Nederlandse Kankerregistratie. Medewerkers van het Integraal Kankercentrum Nederland registreren deze gegevens aan de hand van medische dossiers. Deze registratie heeft als doel:

  • na te gaan hoe vaak en waar de verschillende vormen van kanker in Nederland voorkomen;
  • het verbeteren van de behandeling;
  • het ondersteunen van wetenschappelijk onderzoek.

U kunt bezwaar maken tegen opname van uw gegevens in de kankerregistratie. Wilt u meer weten over deze registratie, dan kunt u de regieverpleegkundige vragen naar de folder ‘Registratie van kanker: van groot belang’.

Rechten en plichten

Als u patiënt bent bij Isala, gelden er regels voor u en Isala’s zorgverleners: de rechten en plichten. Die regels zorgen ervoor dat we u goed kunnen informeren en veilig behandelen. Rechten en plichten zijn vaak gebaseerd op wettelijke richtlijnen.

Klachten

Het kan voorkomen dat u over sommige onderdelen van uw behandeling of verblijf niet tevreden bent. Dan horen wij dat graag van u. Uw ervaringen kunnen voor ziekenhuismedewerkers een belangrijk signaal zijn om bepaalde zaken te verbeteren. Heeft u opmerkingen, klachten of problemen, bespreek die dan zo mogelijk met de personen die u daarvoor verantwoordelijk acht (verpleegkundige, afdelingshoofd of specialist). Meestal zijn zij bereid in overleg met u de problemen op te lossen.

Als u een gesprek met hen niet wenselijk vindt of ontevreden bent over de voorgestelde oplossing, dan kunt u terecht bij de klachtenfunctionaris. U leest hier meer over in de folder 'Een klacht, en dan?' op onze website.

23 november 2018 / 7016 / P

Voor specifieke vragen aan een afdeling, ga naar de contactpagina. U kunt ook kijken bij de meestgestelde vragen.